شناسایی، تجزیه و تحلیل و رتبه‌بندی عوامل مؤثر بر بهره‌وری معلمان (مورد مطالعه: معلمان استان یزد)

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی دانشگاه یزد

2 کارشناس ارشد مدیریت صنعتی

10.22055/edus.2008.15819

چکیده

توسعه پایدار تابعی از سیستم آموزشی هر کشور محسوب می‌شود و این سیستم نقش حیاتی در توسعه اقتصادی، اجتماعی و سیاسی دارد. بنابراین تصمیم‌گیران هر کشور بایستی تمرکز ویژه‌ای بر روی بهبود عملکرد این سیستم داشته باشند. معلمان مهمترین نقش کلیدی را در بهبود عملکرد ایفا می‌کنند، بنابراین افزایش سطوح بهره‌وری معلمان می‌تواند منجر به عملکرد بهتر سیستم آموزشی شود. بنابراین، این مقاله سعی دارد عواملی را که کمک به افزایش سطوح بهره‌وری معلمان می‌نمایند، شناسایی و رتبه‌بندی کند. در گام نخست با بکارگیری نظرات خبرگان و تکنیک دلفی، 39 عامل تأثیرگذار بر بهره‌وری معلمان شناسایی و در هفت گروه طبقه‌بندی گردید. در نهایت با استفاده از روش‌های آماری و تکنیک Topsis این عوامل را رتبه‌بندی نمودیم. نتایج رتبه‌بندی عوامل نشان می‌دهد که عامل‌های آموزشی و اقتصادی- رفاهی دارای بیشترین تأثیر بر بهره‌وری معلمان می‌باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identifying and Ranking the Factors Affecting Teachers' Productivity (Case: Teachers of Yazd Province)

نویسندگان [English]

  • S.H. Mirghafoori 1
  • H. Sayyadi 2
1 Faculty member of Yazd University
2 Master of Industrial Management
چکیده [English]

Sustainable development of each country is a function of its educational system. This system has a critical role in economic, social and political development. Increasing the level of productivity could lead to better performance of educational system. Teachers are the most important element of an educational system. They play key role in performance improvement; therefore increasing the level of their productivity could lead to better performance of educational system. This article tries to identify and rank the factors that help to increase the level of teachers' productivity. At the first step, by using the experts' opinions and Delphi technique, thirty nine factors that affect teachers' productivity are identified and classified into seven dimensions. Next, by using statistical methods and Topsis technique these factors were ranked. The findings of this ranking show that educational, economical & welfare factors are the most important dimensions that affect teachers' productivity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • educational system
  • Productivity
  • productivity factors teachers
  • delphi technique
ابطحی حسن، کاظمی بابک، بهره‌وری، مؤسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی صص 6-3.
اسدی، حسن و رهاوی، رزا (1383). رابطه فرهنگ سازمانی با بهرهوری مدیران تربیت بدنی آموزش و پرورش سراسر کشور. فصلنامه حرکت، شماره 20، صص 34-23.
امینی، علیرضا و حجازی آزاد، زهره (1386). تحلیل و ارزیابی نقش سلامت و بهداشت در ارتقای بهرهوری نیروی کار در اقتصاد ایران. فصلنامه پژوهشهای اقتصادی ایران، شماره 30، صص 163-137.
پاسلادی، صالح (1379)، بررسی مقایسه‌ای نگرش مدیران و دبیران در مورد عوامل مؤثر بر ارتقاء بهره‌وری نیروی انسانی در دبیرستانهای آموزش و پرورش شهرستان بندرعباس، پایان نامه دوره کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی.
پوتی، ژورف (1372). مدیریت بهرهوری و شیوههای بهبود آن، ترجمه عینالله علا، تهران: انتشارات زوار.
ترابیان فرد، نیما (1381). تعیین سهم هر یک از عوامل مؤثر (رضایت شغلی، تعهد سازمانی و وجدان کاری) در بهره‌وری دبیران آموزش و پرورش شهرستان شاهین شهر، پایان نامه دوره کارشناسی ارشد، موسسه آموزش و پژوهش مدیریت و برنامهریزی.
جانعلینژاد، محمد (1380). بررسی عوامل مؤثر بر بهره‌وری نیروی انسانی کارکنان دانشگاه تربیت مدرس، پایان نامه دوره کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.
حجازیآزاد، زهره (1384). تحلیل و ارزیابی نقش بهداشت و سلامت بر ارتقای بهرهوری نیروی کار در اقتصاد ایران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکز.
دلور (1376). به نقل از دفتر همکاریهای علمی و بین المللی.
رئوف، علی (1379). سیمای بهسازی تربیت معلم، رشد تکنولوژی آموزشی، شماره 145 و 146. انتشارات کمک آموزشی، سازمان پژوهشی و برنامهریزی آموزشی.
رسولی مقدم، تهمینه (1387). مدیریت دانش جهت افزایش بهرهوری نیروی انسانی. انجمن بهرهوری ایران، ارائه شده در همایش بهرهوری ملی، دوم خرداد ماه.
زارعپور نصیرآبادی و مهرآرا (1387). کیفیت زندگی کار (QWL) و بهرهوری نیروی انسانی. انجمن بهرهوری ایران، ارائه شده در همایش بهرهوری ملی، دوم خرداد ماه.
ساعتچی، محمود (1386). روانشناسی بهرهوری: ابعاد کاربردی روانشناسی کار و روانشناسی صنعتی و سازمانی، ویراست دوم، چاپ ششم، مؤسسه نشر ویرایش، تهران.
سرایی، حسن (1375)، مقدمهای بر نمونهگیری در تحقیق، تهران، سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاهها، چاپ دوم، زمستان.
سیدعامری، میرحسن (1387). بررسی رابطه بین فرهنگ سازمانی و بهرهوری مدیران در ادارات تربیت بدنی استانهای آذربایجان شرقی و غربی. فصلنامه حرکت، شماره 35، صص 158- 143.
شاه بیگی و محمدمهدی (1375). بررسی راههای ارتقاء بهرهوری کل در شرکت زمزم گرگان، پایاننامه دوره کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی.
شجاع، علی (1382). بررسی میزان بهرهوری نیروی انسانی و عوامل مؤثر بر آن در شرکتهای حمل و نقل بینالمللی کالا در تهران. پایاننامه کارشناسی ارشد، به راهنمایی دکتر صاحب بدری پشته، مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت برنامهریزی.
شعبانی، حسن (1380). مهراتهای آموزشی و پرورشی (روشها و فنون تدریس)، انتشارات سمت.
شیخ الاسلامی (1377). بررسی عوامل مؤثر بر کارایی کارمندان در ادارات دولتی، پایاننامه دوره کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.
صافی، احمد (1385). سازمان و قوانین آموزش و پرورش ایران. تهران: انتشارات سمت.
طاهری، شهنام (1378). بهرهوری و تجزیه و تحلیل آن در سازمانها. تهران: نشر هستان.
طباطبایی، امیر هدایت (1379). ارزیابی سریع بهرهوری. تهران: انتشارات منشور بهرهوری.
علیرضائی، محمدرضا، افشاریان (1385). محاسبه رشد بهره‌وری کل عوامل شرکت ملی نفت ایران به کمک مدلهای تعمیم یافته تحلیل پوششی دادهها و شاخص تورنکوئیست، همایش ملی بهره‌وری ایران، خرداد.
غلامی روچی، محمدنقی (1381). تحلیل عوامل مؤثر بر بهرهوری کل عوامل تولید صنایع کوچک روستایی تحت پوشش سازمان جهاد کشاورزی استان اصفهان. پایاننامه کارشناسی ارشد، به راهنمایی دکتر جواد میرمحمد صادقی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان.
فرجی، حسین (1385). بهرهوری نیروی انسانی در سازمانها. همایش ملی بهرهوری ایران، خرداد ماه.
فرجی، حسین (1385). بهره‌وری نیروی انسانی در سازمانها، همایش ملی بهره‌وری ایران، خرداد ماه.
قلیزاده، محمدحسین (1376). بررسی ارتباط بین نوع استخدام و بهرهوری با توجه به سطوح تحصیلی کارمندان شاغل در دفتر مرکزی جهاد سازندگی، پایاننامه کارشناشی ارشد مدیریت، تهران: دانشگاه تهران
محمودزاده، محمود و اسدی، فرخنده (1386). اثرات فناوری اطلاعات و ارتباطات بر رشد بهرهوری نیروی کار در اقتصاد ایران. فصلنامه پژوهشنامه بازرگانی، شماره 43، صص184-153.
مقدس، علیاصغر و احمدی، خدیجه (1381). بررسی جامعه شناختی عوامل مؤثر بر بهرهوری کادر اداری سازمانهای دولتی در شیراز. مجله علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، دوره 19، شماره 1.
مهرمحمدی، محمود (1379). بازاندیشی فرایند یاددهی- یادگیری و تربیت معلم، چاپ اول، انتشارات مدرسه.
میرسپاسی، ناصر (1375). «موانع تقویت وجدان کار»، افتصاد و مدیریت، شماره 28 و 29.
نوروزی، حمید (1379). بررسی رابطه فرهنگ سازمانی و بهره‌وری دبیران دبیرستانهای پسرانه دولتی شهر زنجان، پایان نامه دوره کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی.
نیری، ناهید؛ نظری، علیاکبر؛ صلصالی، مهوش؛ احمدی، فضلالله (1384). بررسی بهرهوری از دیدگاه پرستاران بالین و عوامل و موانع ارزشیابی در آن: تحقیقی کیفی. یافته، دوره 7، شماره 3 و 4.
هرسی، پاول و کنث بلانچارد (1378). مدیریت رفتار سازمانی. ترجمه قاسم کبیری. تهران.
واعظی، سید کمال (1375). نقش فرهنگی در ارتقای بهرهوری. مدیریت دولتی، شماره 34، صص 123-112.
کریمی، فرزاد و پیراسته، حسین (1383). ارزیابی و تحلیل تأثیرات متقابل بهرهوری نیروی انسانی، هزینههای تولید و صادرات کالاهای صنعتی در ایران. مجله تحقیقات اقتصادی، شماره 65، صص 75-33.
کنوور (1372). آمار ناپارامتری کاربردی، ترجمه سیدمقتدی هاشمیپرست، مرکز نشر دانشگاهی، چاپ اول.
Bartel, C. A. (1994). Productivity gains form the Implementation of employee training programs. Industrial Relations, 411-425.
Bucle, R., & Chrisrioancenk, J. (1995). Worker Rights promote Productivity Growth, Challenge, 39, 8.
Clegg, S., & Dunkerly, D. (1980). Organization, Class and Control, London: Routldge Kegan Paul.
Coulson, Thomas, C. (1993). Harnessing the potential of groups. A survey undertaken for lotus development. London, Adaptation Ltd.
Ellis, S., & Dick, P. (2003). Introduction to Organizational Behavior. Mc- Graw Hill.
Kim, J. (2001). Information Technology and Firm Performance in Korea. Thirteenth Annual East Asian Seminar on Economics.
Kudyba, S. (2003). Knowledge management: The art of enhancing productivity and innovation with the human resource in your organization. Published in DM Review, April.
Rao, Y. P. (2006). Professional Practice Motivation model for improving productivity in a manufacturing unit – a success story. International Journal of Productivity and Performance Management, 55. 5, 430-436.
Ritzky, K. M. (1994). Workplace Democaracy, Personel, 73, 6.
Seonghee, C., Harton. (2006). Measuring the impact of human resource management practices on hospitality firm’s Performance. International Hospitality Management, Elsevier Ltd.
Spence, Heather K. (2002). The impact of workplace empowerment, organizational trust on staff nurses work satisfaction and organizational commitment. Advances in Health Management, 56-85.
Swart, J.C. (1985). Clerical Workers on Flexitime, Personel, 62, 4.
Walters, R.W. (1985). The City Bank Project, Sanfrancisco: Jossy Bass.
Wright, P. C., Perrell, M., & Gloet, M. (2008). Cultural values, workplace behavior and productivity in China: A conceptual framework for practicing managers. Management Decision, 46. 5, 797-812.