بررسی رابطه عوامل درونی (توجه ، معناداری و خودکارآمدی تحصیلی) با انگیزش تحصیلی دانشجویان به منظور ارائه یک مدل پیش بین

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

2 دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

در ادبیات آموزش، انگیزه پیش شرط یادگیری محسوب می شود. افزایش کیفیت آموزش و پیشرفت تحصیلی دانشجویان مستلزم ارتقاء انگیزه تحصیلی آنهاست. عوامل درونی و بیرونی متعددی بر انگیزه تحصیلی دانشجویان تأثیر می گذارند. شناخت این عوامل به ما کمک می کند تا بتوانیم انگیزه تحصیلی دانشجویان را در دانشگاه ها ارتقاء بخشیم. این مقاله به بررسی رابطه عوامل درونی توجه، معناداری (ارتباط مطالب با زندگی شخصی) و خودکارآمدی تحصیلی با انگیزش تحصیلی دانشجویان پرداخته است. روش پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری این پژوهش را دانشجویان مقطع کارشناسی رشته های علوم انسانی دانشگاه های آزاد شهر تهران تشکیل داده اند. روش نمونه گیری طبقه ای تصادفی ساده و حجم آن 400 نفر بوده است. در این پژوهش از پرسشنامه انگیزش تحصیلی والرند و همکاران(1992) و پرسشنامه های محقق ساخته توجه ، معناداری شخصی و احساس خودکارآمدی تحصیلی استفاده شد. یافته ها حاکی از آن است که هر سه متغیر، اثر معناداری بر انگیزش تحصیلی دارند. مجموع این متغیرها، 37.7 درصد از تغییرات انگیزش تحصیلی را تبیین می کنند. متغیر توجه، مجموعاً با اثر مستقیم و غیر مستقیم 409. ، متغیر معناداری (ارتباط مطالب با زندگی شخصی) با اثر مستقیم 399. ، و متغیر خودکارآمدی تحصیلی با اثر غیر مستقیم 361. ، بر انگیزش تحصیلی اثر می گذارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The study of the relationship of the internal factors( attention, meaningfulness, academic self-efficacy) with academic motivation in order to present a Foresight Model

نویسندگان [English]

  • Elham Amiri 1
  • mostafa edjtehadi 2
1 Islamic Azad University-Science and Research Branch
2 Shahid Beheshti University
چکیده [English]

In education literature, motivation is considered a prerequisite. Education quality increase and educational progress of the learners require the motivation promotion. Many external and internal factors affect the learners' motivation. Recognition of these factors helps us promote the students' academic motivation in universities. This article attends to investigate the relationship of internal factors like attention, meaningfulness (the relevance of the material with their personal life) and academic self-efficacy with academic motivation. the research method is of a descriptive correlational research method. Statistical population of this research included the students of Human Science at B.A, level of Tehran Azad University. Sampling method is stratified random sampling of 400 people. In this research, Vallerand and et al (1992) Questionnaire on academic motivation and researcher-made Questionnaire on personal meaningfulness, attention and feeling of academic self-efficacy were used. The finding revealed that the three variable have a significant effect on academic motivation. The total variables explain the %37.7 of academic motivation changes. The variables effect on academic changes is as follows: Attention variable (Direct and indirect effect): .409 , Meaningfulness variable (Direct effect) : .399 , Academic self-efficacy variable: .361.

کلیدواژه‌ها [English]

  • attention
  • meaningfulness
  • Academic Self-Efficacy
  • academic motivation
اجتهادی، مصطفی (1383). دامنه کنش متقابل، پژوهشنامه علوم انسانی، شماره 32-31، ص 12–1.
بال، ساموئل (1373). انگیزش در آموزش و پرورش (چاپ اول)، ترجمه سیدعلی اصغر مسدد، انتشارات دانشگاه شیراز.
تمنایی‌فر، محمدرضا و گندمی، زینب (1390). رابطه انگیزه پیشرفت با پیشرفت تحصیلی دانشجویان، فصلنامه راهبردهای آموزش، دوره4، شماره 1، 19-15
جانزاده، علیرضا (1390). بررسی عوامل اثرگذار بر افت تحصیلی دانشجویان دانشگاه‌های دولتی: تحلیلی بر پرونده‌های کمیسیون موارد خاص و نظرات معاونان دانشجویی، فصلنامه انجمن آموزش عالی ایران، سال سوم، شماره 3، 162-137
جبرائیلی، محمد؛ موسوی واعظی، سیدجواد؛ میکائیلی، پیمان، سعادتیان، رامین؛ عقلمند، سیامک (1390). علل افت تحصیلی دانشجویان استعداد درخشان دانشگاه علوم پزشکی
ارومیه، مجله افق توسعه آموزش پزشکی، سال 4، شماره 3، 25-21.
حبیب‌زاده، شهرام؛ علیزاده، هما؛ پورفرضی، فرهاد؛ قاسمی، احمد؛ و امینی‌ملکی، طاهر (1390). بررسی میزان افت تحصیلی و عوامل مؤثر بر آن در دانشجویان، مجله سلامت و مراقبت، سال سیزدهم، شماره 3، 33-29.
خداپناهی، محمدکریم (1379). انگیزش و هیجان (چاپ دوم)، سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).
روحی، قنبر و آسایش، حمید (1391). وضعیت انگیزه تحصیلی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی گلستان، مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 12 (3)، 159-152.
رضاخانی، سیمین‌دخت (1386). بررسی انگیزه‌های درونی و بیرونی پیشرفت تحصیلی دانشجویان رشته‌های مختلف دانشگاه آزاد اسلامی واحد رودهن"، فصلنامه اندیشه‌های تازه در علوم تربیتی، سال دوم، شماره دوم، 106-85.
رضائیان، علی (1372). مدیریت رفتار سازمانی (مفاهیم، نظریه‌ها و کاربردها) (چاپ اول)، انتشارات دانشکده مدیریت دانشگاه تهران.
ریو، جان مارشال (1391). انگیزش و هیجان (چاپ هجدهم)، ترجمه سید محمدی، یحیی، نشر ویرایش.
سلطان القرایی، خلیل و کریمی، مدد (1385). بررسی تغییر انگیزش پیشرفت در دانشجویان دانشگاه تبریز، فصلنامه مطالعات تربیتی و روانشناسی، شماره 2، 230-213.
سیدجوادین، سیدرضا (1381). بررسی عوامل مرتبط با انگیزش یادگیری دانشجویان دانشگاه تهران، مجله مجتمع آموزش عالی قم، سال چهارم، شماره پانزدهم، زمستان: 256-221.
سیف، علی‌اکبر (1382). اندازه‌گیری، سنجش، ارزشیابی آموزشی، تهران: نشر دوران.
سیف، علی‌اکبر (1379). روان‌شناسی پرورشی (روان‌شناسی آموزش و یادگیری)، تهران: انتشارات آگاه.
شعبانی، حسن (1374). مهارت‌های آموزشی و پرورشی (روش‌ها و فنون تدریس) (چاپ پنجم)، تهران، سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت)
صالحی، محمد، حاجی‌زاد، محمد، فلاح، علی، لسیم بهرامی، حمیده (1389). بررسی عوامل مؤثر بر کاهش انگیزه تحصیلی دانشجویان دختر و پسر دانشگاه‌های آزاد اسلامی مازندران، فصلنامه تخصصی علوم اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شوشتر، سال چهارم، شماره نهم، تابستان 1389: 86-73.
عباسیان‌فرد، مهرنوش؛ بهرامی، هادی و احقر، قدسی (1389). رابطه احساس خودکارآمدی با انگیزه پیشرفت در دانش‌آموزان دختر پیش دانشگاهی، فصلنامه روانشناسی کاربردی، سال 4، شماره 1 (13)، 109-95.
ظهیری‌ناو، بیژن؛ رجبی، سوران (1388). دو ماهنامه دانشگاه شاهد، سال شانزدهم، شماره 36، 80-69.
فرانکن، رابرت (1939). انگیزش و هیجان (چاپ سوم)، ترجمه شمس اسفندآباد، حسن، محمودی، غلامرضا، امامی‌پور، سوزان (1389)، نشر نی.
کارشکی، حسین و محسنی، نیکچهره (1391). انگیزش در یادگیری و آموزش (نظریه‌ها و کاربردها) (چاپ اول). تهران آوای نور.
کاوسیان، جواد؛ فراهانی، محمدنقی؛ کدیور، پروین؛ هومن، عباس؛ شهرآرای، مهرناز؛ فرزاد، ولی‌اله (1386). مطالعه عوامل مؤثر بر انگیزش تحصیلی دانش‌آموزان دختر و پسر دبیرستان‌های سراسر کشور در سال تحصیلی 84-1383، فصلنامه علمی – پژوهشی روان‌شناسی دانشگاه تبریز، سال دوم، شماره 8، 108-85.
کدیور، پروین (1392). روان‌شناسی تربیتی (چاپ پانزدهم)، تهران، سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).
کریمی، یوسف (1388). نگرش و تغییر نگرش (چاپ هفتم)، تهران: نشر ویرایش.
لاتام، گری پی (1389). انگیزش شغلی؛ تاریخچه، نظریه، پژوهش، و عمل (چاپ اول)، ترجمه نسرین ارشدی، انتشارات جاودانه.
مولوی، پرویز؛ رستمی، خلیل؛ فدایی‌نائینی، علیرضا؛ محمدنیا، حسین؛ رسول‌زاده، بهزاد (1386). بررسی عوامل مؤثر در کاهش انگیزه تحصیلی دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، مجله علمی سازمان نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران، دوره 25، شماره 1، بهار 1386: 58-53.
نعامی، عبدالزهرا (1391). رابطه‌ی بین کیفیت تجارب یادگیری و بی‌انگیزگی تحصیلی دانشجویان، مجله مطالعات آموزش و یادگیری، دوره سوم، شماره اول، 129-111.
یوسفی، علی‌رضا؛ قاسمی، غلام‌رضا؛ و فیروزنیا، سمانه (1388). ارتباط انگیزش تحصیلی با پیشرفت تحصیلی دانشجویان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 9 (1)، 85-79.
Afzal, Hasan., Ali, Imran., Aslan Khan, Muhammad., Hamid, Kashif. (2010). A Study of University Students' Motivation and Its Relationship with Their Academic Performance. International Journal of Business and Management, 4 (5)80-88
Ahmed, W., & Bruinsma, M. (2006). A Structural Model of Self-Concept, Autonomous Motivation and Academic Performance in Cross-Cultural Perspective. Electronic Journal of Educational Psychology, 4 (3) 551-576.
Bandura, A. (1997), Self-Efficacy: The Exercise of Control. New York, NY, USA: W. H. Freeman.
Bandura, A. (2001). Guide for Constructing Self-Efficacy Scales. Stanford, CA, USA: Stanford University.
Bandura, A., & Nancy, E. A. (1997). Analysis of Self – Efficacy Theory of Behavioral Change, Cognitive Therapy and Research. 1 (4), 287-310.
Bong, M., & Clark, R. E. (1999). “Comparison between Self-Concept and Self-Efficacy in Academic Motivation Research.” Educational Psychologist, 34 (3), 139–153.
Csikszentmihalyi, M., Abuhamdeh, S., Nakamura, J. E, Andrew, J. (Ed)., & Dweck, C. S. (Ed). (2005). Handbook of Competence and Motivation. New York, NY, US: Guilford Publications. (598-608).
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (1985). Intrinsic Motivation and Self-Determination in Human Behavior. New York: Plenum.
Dembo, M. H. (2004). Motivation and Learning Strategies for College Success: A Self-Management Approach, Lawrence Erlbaum Associates, Inc., Publishers, New Jersey, Second Edition, London.
Elliot, A., & Dweck, C. S. (Eds.) (2005). The handbook of competence and motivation. New York: Guilford.
Ginsberg, M. B., & Wlodkowski, R., J. (2009). Diversity and Motivation. Culturally Responsive Teaching in College, Jossey-Bass.
Keller, J. M. (2010). Five Fundamental Requirements for Motivation and Volition in Technology-Assisted Distributed Learning Environments, Dol 10.5216/ia.v 35i2.12668
Lee, I-C. (2010). The Effect of Learning Motivation, Total Quality Teaching and Peer-Assisted Learning on Study Achievement: Empirical Analysis from Vocational Universities or Colleges' Students in Taiwan, the Journal of Human and Adult Learning, 2, 56-73.
Pajares, F. (1997). “Current Directions in Self-Efficacy Research.” in Advances in Motivation and Achievement, edited by Martin L. Maehr and Paul R. Pintrich. Greenwich, CT, USA: JAI Press.10, 1–49
Pintrich, P. R., Rosser W. R., & De Groot, E. A. M. (1994). “Classroom and Individual Differences in Early Adolescents’ Motivation and Self-Regulated Learning.” Journal of Early Adolescence, 14 (2), 139–161.
Rush, S. (1994). Analysis for Determining Factors that Place Elementary Students at Risk. J Educational Research, 87 (6) 325-33.
Ryan, R. M., & Deci, E. L. (2000). Intristic and Extrinsic Motivations: Classic Definitions and New Directions. Contemporary Educational Psychology, 25, 54-67
Schunk, D. H. (1991). Self- efficacy and Academic Motivation, Educational Psychologist, 26, 207-231.
Sichivitsa, V. O. (2007). The influences of parents, teachers, peers and other factors on students’ motivation in music, Research Studies in Music Education, Published by: http://www. sagepublications.com
Stamer, R. A. (2009). Choral Student Perceptions of Effective Motivation Strategies. The national Association for Music Education, 28 (1), 25-32.
Wange, C. K., Biddle, J., & Stuart J. H. (2003). Intrinsic Motivation towards Sports in Singaporean Students: The Role of Sport Ability Beliefs, Journal of Health Psychology, 8 (5), 515–523.
Zimmerman, B. J. (2000). Self-Efficacy: An Essential Motive to Learn. Contemporary Educational Psychology, 25, 82-91.